Midweek Musings ၃၄၊ ၂၉.၀၇.၂၀၂၆

ဘန်ဂလိုမြို့ ကောင်းမွန်ရခြင်း၏ အဓိကသော့ချက်မှာ စီမံကိန်းမြေအသုံးချမှုဖြစ်သည်။

Malini Shankar မှ

ဒစ်ဂျစ်တယ်ဟောပြောချက်

ဘန်ဂလိုမြို့သည် အိန္ဒိယတိုက်ငယ်တွင် အအေးဆုံးမြို့တစ်မြို့ဖြစ်ပြီး ယခုတိုင်ရှိနေဆဲဖြစ်သော်လည်း ကျွန်ုပ်တို့သည် ကောင်းကင်ဆုကျေးဇူးကို အလျင်အမြန်ဆုံးရှုံးနေပါသည်။ ၎င်း၏ ကျန်းမာရေးနှင့်ညီညွတ်သော တောင်တန်းအောက်ရာသီဥတုမှာ ဘန်ဂလိုတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံရှိ မြေပြန့်များပေါ်တွင် အမြင့်ဆုံးနေရာဖြစ်သည့် Deccan Plateau တွင်ရှိသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ကျွန်းဆွယ်၏ အလယ်ပိုင်းရှိ Tropic of Cancer နှင့် အီကွေတာကြားတွင် တည်ရှိပြီး ကမ်းရိုးတန်းနှစ်ခုလုံးနှင့် ညီမျှသောအကွာအဝေးတွင် တည်ရှိကာ မြေဆီလွှာညီညာပြီး တစ်နှစ်ပတ်လုံး နူးညံ့သိမ်မွေ့သော ရာသီဥတုကို ပေးစွမ်းနိုင်ပြီး ကိုလိုနီအာဏာပိုင်များက စတင်ခဲ့သော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ကြီးကြပ်ခဲ့ပြီး Sir M.V. Vishewariah၊ Sir Mirza Ismail၊ Dewan Madhav Rao၊ Dewan M.N. Krishna Rao နှင့် ၎င်းတို့၏ မျိုးနွယ်စုများကဲ့သို့သော အလွန်ထက်မြက်သော အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများနှင့်အတူ အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သည့် ကိုလိုနီအာဏာပိုင်များက ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့သည်။

ကျယ်ပြန့်သော လမ်းများနှင့် အဓိကလမ်းမကြီးများကို အဓိကဆင်ခြေဖုံးနေရာများ၊ စီးပွားရေးအချက်အချာများ စသည်တို့နှင့် ဆုံတွေ့ရန် စီစဉ်ထားသည်။ ဆင်ခြေဖုံးရှိ စီးပွားရေးနှင့် စက်မှုဇုန်များကို အလွန်သန့်ရှင်းစွာ စီစဉ်ထားပါသည်။ သာမန်ပြည်သူများအတွက် ဘတ်စ်ကားဝန်ဆောင်မှုသည်လည်း အစိုးရကဏ္ဍ၏ ကိစ္စတစ်ခုဖြစ်သည်။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းသူများပင် ကျောင်း/တက္ကသိုလ် သို့မဟုတ် အလုပ်အကိုင်အတွက် ဤဘတ်စ်ကားများကို အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။ သပ်ရပ်စွာ သတ်မှတ်ထားသော နေရာများကို စက်မှုလုပ်ငန်းသုံးအတွက် ဇုန်ခွဲထားပြီး စိမ်းလန်းသော အဆုတ်နေရာများ၊ လူနေဧရိယာများ၊ ဈေးများ၊ စီးပွားရေးဗဟိုဌာနများ၊ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုဌာနများကို ကောင်းစွာ နေရာချထားပေးထားပြီး အကွာအဝေး အနည်းငယ်သာရှိသော်လည်း လူနာတင်ယာဉ်ဝန်ဆောင်မှုသည် ကောင်းမွန်စွာ အလုပ်လုပ်ပြီး ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုမှာ စျေးကြီးခြင်း မရှိပါ။ အစိုးရကဏ္ဍဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းများကို အိမ်ရာ၊ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု အခြေခံအဆောက်အအုံ၊ အသုံးဝင်သော အခြေခံအဆောက်အအုံနှင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးတို့ဖြင့် စီစဉ်ထားပါသည်။ ယခင်စီးပွားရေးသည် ဘဏ္ဍာရေးစက်ဝန်းတစ်ခုလုံးနှင့် လူမှုရေးဖွဲ့စည်းပုံကို ဖြည့်စွက်ပေးခဲ့သည်။ ဆင်းရဲမွဲတေမှု မရှိပါ။ လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုလုံးသည် ရေရှည်တည်တံ့သည်။

ဘန်ဂလို၏ ရာသီဥတုသည် အလွန်နွေးထွေးသောကြောင့် နွေရာသီအပူချိန်သည် ၃၂၀ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်ထက် မကျော်လွန်ပါ။ မြူခိုးများသော မနက်ခင်းများသည် နွေရာသီနံနက်ခင်းများကို ကိုယ်စားပြုပြီး ၁၉၈၀ ခုနှစ်ဝန်းကျင်အထိ ဘန်ဂလိုတွင် နွေရာသီအမြင့်ဆုံးအချိန်၌ပင် လူများသည် လက်ပြတ်အင်္ကျီများကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ကျွန်ုပ်တို့ ဘန်ဂလိုမြို့သားများသည် ချွေးထွက်ခြင်းကို ဘယ်သောအခါမှ မသိခဲ့ကြပါ။ မိုးသည် အချိန်မှန်ရွာပြီး နွေရာသီနှင့် ဆောင်းရာသီနှစ်ခုစလုံးသည် နွေးထွေးပါသည်။ BEML၊ HAL၊ BEL NAL၊ BHEL စတဲ့ PSU ဝန်ထမ်းတွေဟာ သူတို့ရဲ့အလုပ်ရှင်တွေဖြစ်တဲ့ PSU တွေက သတ်မှတ်ထားတဲ့ ဘတ်စ်ကားဝန်ဆောင်မှုနဲ့ အလုပ်သွားကြပါတယ်။ သူတို့မှာ အလုပ်ချိန်အနည်းငယ်ပဲ ရှိတာပေါ့။ ဒါပေမဲ့ စက်ရုံက စားသောက်ဆိုင်တွေက သူတို့ကို ခေတ်သစ် endocrine ရောဂါတွေ မဖြစ်စေခဲ့ပါဘူး။ ညဆိုင်းဝန်ထမ်းတွေက ဘတ်စ်ကားပေါ်ကဆင်းပြီး အနီးဆုံးမုန့်ဖုတ်ဆိုင်ကိုသွားပြီး ပေါင်မုန့်ကိုဝါး၊ နာမည်ကြီး ဗာဒံနို့နဲ့ ဆေးကြောပြီး ဇနီးတွေကို မနှိုးဘဲ အိမ်ပြန်ကြပါတယ်။ ဆီးချိုနဲ့ သွေးတိုးရောဂါလိုမျိုး endocrine ရောဂါတွေက အသက် ၆၅ နှစ်ကျော်သူတွေအတွက်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ စိတ်ဖိစီးမှုဆိုတာ မကြားဖူးပါဘူး။

ဇိမ်ခံအိတ်တွေ၊ စိန်လည်ဆွဲတွေအတွက် ဇိမ်ခံပစ္စည်းတွေဝယ်ဖို့၊ မိသားစုနဲ့အတူ စားသောက်ဆိုင်ကို တစ်လတစ်ကြိမ် ဒါမှမဟုတ် နှစ်ကြိမ်လောက် သွားလည်တာမျိုးက ပညာရှင်တွေပါဝင်တဲ့ creamy layer တွေအတွက်ပါ။ ဖျော်ဖြေရေးကတော့ ကျွန်တော်တို့ချစ်ရတဲ့ Vidhana Soudha အဆောက်အဦလို မီးထွန်းထားတဲ့ အထိမ်းအမှတ်အဆောက်အအုံတွေကို ကြည့်ရှုခြင်းပါပဲ။

ဒါပေမယ့် ဒီ PSU တွေက စီးပွားရေးကို အရမ်းထိခိုက်စေခဲ့လို့ ကာကွယ်ထားတဲ့ စီးပွားရေးကနေ ထွက်လာခဲ့ရပါတယ်။ လွတ်လပ်ခွင့်ပေးတာက မလွဲမသွေဖြစ်လာပြီး ၁၉၉၁ ခုနှစ်မှာ ဒေါက်တာ မန်မိုဟန်ဆင်းက ဘဏ္ဍာရေးပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုတွေကို မိတ်ဆက်ခဲ့တဲ့အခါ အိန္ဒိယအတွက် စီးပွားရေး ကျဆင်းသွားသလို ဖြစ်သွားတာကို မြင်တွေ့ခဲ့ရပါတယ်။ အခြားတစ်ဖက်ကတော့ ရုပ်ဝတ္ထုဆိုင်ရာ အဂတိလိုက်စားမှုပါ။ အိန္ဒိယလူမျိုးတိုင်းဟာ ကားသုံးစီးကနေ ငါးစီးအထိ ပိုင်ဆိုင်ရပြီး အိမ်ခြံမြေသုံးစီး ပိုင်ဆိုင်ကာ ငါးဂဏန်းဝင်ငွေ ရရှိကြပါတယ်။ ဒီရူးသွပ်မှုကို ထောက်ပံ့ဖို့အတွက် ကမ္ဘာ့ဘဏ်က ရန်ပုံငွေထောက်ပံ့တဲ့ တံတားတွေ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပြီး အိမ်ခြံမြေစီမံကိန်းတွေဟာ စွန့်ဦးတီထွင်အရင်းအနှီးရန်ပုံငွေထောက်ပံ့တဲ့ စီမံကိန်းတွေ ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်... စီးပွားရေး ကျဆင်းနေချိန်မှာ ရေရှည်တည်တံ့မှု လုံးဝ ပျောက်ဆုံးသွားခဲ့ပါတယ်။ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု၊ ပညာရေးဟာ နှိမ့်ချတဲ့ ညှိနှိုင်းမှုတွေ ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံတစ်ဝှမ်းက ချမ်းသာသူနဲ့ ဆင်းရဲသားကြားက ကျယ်ပြန့်တဲ့ ကွာဟချက်တွေကနေ ဆင်းရဲမွဲတေမှု စတင်ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပါတယ်။ လွတ်လပ်တဲ့ အိမ်တွေဟာ အထပ်မြင့်အိမ်ရာတွေအတွက် နေရာယူလာခဲ့ကြပြီး သစ်ပင်တွေနဲ့ တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်တွေ ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သလို အဲယားကွန်းတွေလည်း ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပါတယ်။

လစ်ဘရယ်ဝါဒကြောင့် ဆော့ဖ်ဝဲတော်လှန်ရေး ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပြီး ဘန်ဂလိုမှာ မော်တော်ကား၊ စက်မှုအင်ဂျင်နီယာနဲ့ အခြားထုတ်လုပ်မှု အဆောက်အအုံတွေကို လုံးဝနီးပါး ဘေးဖယ်ထားခဲ့ပါတယ်။ ဆော့ဖ်ဝဲလုပ်ငန်းရဲ့ ခြေရာ (ငွေပေးချေတဲ့ ဧည့်သည်အိမ်ရာပိုင်ရှင်တွေဟာ အဆောက်အအုံတစ်ခုတည်းမှာ အိပ်ခန်း ၇၅ ခန်းကို စီစဉ်ပြီး တည်ဆောက်နေကြပါတယ်)၊

ကစားကွင်းတွေ၊ ပန်းခြံတွေနဲ့ ဈေးဝယ်စင်တာတွေနဲ့ နေရာတိုင်းလိုလိုမှာ ရှိနေတဲ့ ဘန်ဂလိုရဲ့ "ရောနှောအသုံးပြုမှု" အဆောက်အအုံတွေအတွက် ပွင့်လင်းတဲ့နေရာတွေကို ရှင်းလင်းခဲ့ပါတယ်။ အပေါ်ထပ်တွေမှာ လူနေအိမ်နေရာတွေ ရှိရင် ကားပါကင်လုပ်ဖို့ မဖြစ်မနေ လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် မြေအောက်ခန်းတွေကို စူပါမားကတ်တွေကတစ်ဆင့် ငွေရှာတာ ဒါမှမဟုတ် စီးပွားဖြစ် ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားတာတွေ လုပ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒေသခံတွေဟာ သူတို့ရဲ့ကားတွေကို အဆောက်အဦးတွေရဲ့ အပြင်ဘက်မှာ ရပ်ထားခဲ့ရပါတယ်။ လမ်းဘေးမှာ ကားရပ်ထားတာကြောင့် လူတွေ လမ်းဘေးမှာ လမ်းလျှောက်လို့ မရတော့ပါဘူး။ လမ်းမတွေပေါ်မှာ ယာဉ်ကြောပိတ်ဆို့မှုကြောင့် ဘီးနှစ်ဘီးစီးသူတွေဟာ လမ်းဘေးမှာ စကိတ်စီးလာကြပြီး လမ်းဘေးမှာ လမ်းလျှောက်နေတဲ့ အားနည်းတဲ့ လူသားတွေရဲ့ အသက်အန္တရာယ်ကို ခြိမ်းခြောက်နေပါတယ်။ မုတ်သုံရာသီမှာ မြေအောက်ထပ် စူပါမားကတ်တွေ ရေလွှမ်းမိုးခံခဲ့ရပါတယ်။

မြို့တွင်းကြွက်တွေ ပေါများလာတာကြောင့် စိမ်းလန်းစိုပြည်တဲ့ မြို့တစ်မြို့ရဲ့ အကန့်အသတ်တွေကို ပိုဆိုးစေခဲ့ပါတယ်။ အလျားလိုက် စီးပွားရေးတိုးတက်မှုမရှိဘဲ အလျားလိုက် ကျူးကျော်ဝင်ရောက်မှုတွေမရှိဘဲ ရေပေးဝေမှု၊ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားထောက်ပံ့မှု၊ ချက်ပြုတ်ဓာတ်ငွေ့၊ မိလ္လာရေပိုက်လိုင်းတွေ စသည်တို့အပေါ် ဖိအားများစွာ ရှိနေပါတယ်။ တရားမဝင် တိုက်ခန်းတွေနဲ့ စီးပွားရေးရောင်းချသူတွေဟာ အရာအားလုံးကို ဖျက်ဆီးနေကြပါတယ်။ အရသာရှိတဲ့ အစားအစာ ရောင်းချသူတွေဟာ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူတွေရဲ့ ကျန်းမာရေးကို ထိခိုက်စေနေပါတယ်။နံရံထဲက အပေါက်တစ်ပေါက်ကနေ နေထိုင်ပြီး အလုပ်လုပ်နေတဲ့ လူဦးရေ။ PG တည်းခိုရာနေရာတွေဟာ ရာဇဝတ်မှုဖြစ်ပွားရာနေရာတွေ ဖြစ်လာနေပါတယ်။ ယာဉ်ကြောပိတ်ဆို့မှုတွေကလည်း များပြားလာပါတယ်။ ရေရှည်တည်တံ့တဲ့ ဘတ်စ်ကားဝန်ဆောင်မှုတွေကို အများပြည်သူသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးပုံစံအမျိုးမျိုးနဲ့ လုံလောက်အောင် ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်ခြင်း မရှိပါဘူး။ တစ်ယောက်တည်းစီးတဲ့ကားတွေက ဘန်ဂလိုမြို့ရဲ့ မြင့်မားတဲ့မြို့တော်ကို ဓာတ်ငွေ့တွေ လောင်ကျွမ်းစေပါတယ်။ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူတွေဟာ ဘန်ဂလိုမြို့ကြီးမှာ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းမှုလုံခြုံမှု မရှိတာကြောင့် ချေးငွေယူပြီး တက္ကစီအဖြစ် မောင်းနှင်ဖို့ ကားတစ်စီးဝယ်ကြပါတယ်။ ဘန်ဂလိုမှာ တက္ကစီအဖြစ် မောင်းနှင်နေတဲ့ ယာဉ်တွေဟာ ထုတ်လွှတ်မှုစံနှုန်း မြင့်မားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ နောက်ဆက်တွဲအနေနဲ့ CO2 ထုတ်လွှတ်မှုတွေက အောက်ဆီဂျင်ပမာဏကို ထိခိုက်စေပြီး ကာဗွန်မိုနောက်ဆိုဒ် ဒါမှမဟုတ် CO2 ထုတ်လွှတ်မှုတွေကို မြင့်တက်စေပါတယ်။

အခုတော့ ဘန်ဂလိုမြို့က ဘိုးဘွားပိုင်ပစ္စည်းတွေကို “အိမ်ခြံမြေလုပ်ငန်းရှင်များ” က မြို့ပြတိုးတက်မှုကို ထိခိုက်စေတဲ့ ရောနှောအသုံးပြု စီးပွားဖြစ်ဗဟိုချက်တွေ ဖန်တီးဖို့ လိုက်လံရှာဖွေနေကြပါတယ်။

ဘန်ဂလိုမြို့ဟာ စမတ်စီးတီးအုပ်ချုပ်ရေးကို ပြန်လည်တီထွင်ဖို့ စီမံကိန်းတွေ အလွန်လိုအပ်နေပါတယ်။ လွတ်လပ်မှုမပြုလုပ်ခင်က လှပတဲ့မြို့ကို ဖျက်ဆီးခဲ့တာထက် ပိုပြီး စမတ်ကျခဲ့ပါတယ်။