अनंत अंबानी हांकां एक उक्ते पत्र
मालिनी शंकर हांणी केला
रिलायन्साचे अध्यक्ष अब्जाधीश मुकेश अंबानीचो पूत अनंत अंबानी हांणी आपल्याच जिवितांत कांय आदर्श प्राधान्यां दाखयल्यांत. रानवटी जनावर संवर्धनाची ताची आवड पळोवन तांच्या कुटुंबाच्या फाटल्या आंगणांत – अस्तंत गुजरातांतल्या जामनगरांत – वंतराचो एक विस्तारीत, बरो सांबाळिल्लो खाजगी प्राणीसंग्रहालय तयार जालो अशें सांगतात. CITES / UNCBD कडल्यान परवाने मेळटात काय ना हो एक वादग्रस्त मुद्दो कारण ह्या प्रभावी अब्जाधीशाक भारतीय प्रधानमंत्रीचोच आशीर्वाद आनी आश्रय आसा.
अनंत अंबानी परतून खबरांनी आसा कारण तो मेल्ल्या ड्रग किंगपिन पाब्लो एस्कोबाराच्या खाजगी प्राणीसंग्रहालयांतल्या हिप्पोसाक फायरिंग स्क्वाडा कडल्यान वाचवपाचो यत्न करता; कोलंबियांतल्या हॅसिएंडा नापोलेस नांवाच्या प्राणीसंग्रहालयांत हिप्पो लोकांक उपाशीपणाची गरज आसा. "डिसेंबर १९९३ त, मेडेलीनांतल्या छप्पराचेर पाब्लो एस्कोबाराक गोळीबार जाले उपरांतच्या दिसा ताणें सोडून दिल्ल्या गजालींचो आढावो घेवपाक सरकारी अधिकारी हॅसिएंडा नापोल्स हांगा पावले.ह्या वाठारांत २० चौखण किलोमीटर आंतिओकियन सकयल्या वाठाराचो आस्पाव आशिल्लो.कृत्रीम तळीं, फॉर्मूला १ रेसट्रॅक, काँक्रीटाचे डायनोसॉर, बैलांचो मैदान, विलासी राबितो आनी प्राणीसंग्रहालय आशिल्लो ड्रग्स विमानांतल्यान कोलंबियांत चोरी करून व्हेल्लीं जनावरां — जिराफ, शहामृग, एंटीलोप, हत्ती, तीन खंडांतल्यान विदेशी सुकणीं.”
खबरांपत्रांनी सांगलां की वंतारा हिप्पोक सोडवपाचे प्रक्रियेंत आसा आनी तांकां वंतराक हाडपाचे प्रक्रियेंत आसा. ताचो खूप उदात्त आनी प्रकारचो अनंत अंबानी खरोच, सोडल्यार CITES कायदे आडखळ जातले. दुसरें कोलंबियांतले बिगर थळावे हिप्पो सारकिल्ल्यो आक्रमक जाती भारतांतय बिगर थळाव्यो आसात. सरकारान चलयल्ल्या प्राणीसंग्रहालयांक ‘जनावरांक दवरपाचो, तांकां बंदखणींत पोसपाचो आनी तांच्या सैमीक इतिहासाच्या वागणुकेचो तशेंच रानवटी जनावरांच्या मानसशास्त्राचो अभ्यास करपाचो’ परवानो आसा. पयले नदरेन व्हांतरांत जें चुकीचें आसा तें ‘आसप / मेळोवप’ अशी आवड दिसता.
स्वता खातीर वैयक्तीक रितीन उलयतना अनंत अंबानीच्या दयाळ काळजाच्या प्रतिसादाक हांव पुरायपणान मान्यताय दितां, हिप्पोसांक फांशी दिवपा पसून वाटावपा खातीर, आनी तांकां जियेवंक सुवात दिवपा खातीर...
पूण प्राणीसंग्रहालय जे चड अनधिकृत प्राणीसंग्रहालयांत जैवविविधताय वाडोवपा खातीर पर्यावरण यंत्रणा वा पर्यावरणीय भुमिका ना देखून CITES कायदो हें थळाव्या संवर्धनाचें भौशीक धोरण साधन आसा.
खाजगी विमानांनी बेकायदेशीर आवारांतल्यान दुसऱ्या खाजगी सुविधेंत थोड्या हिप्पोक व्हरपाक विमानतळाची सुरक्षा आडखळ येवंक शकता; ताका लागून अजूनय आयात कायदेशीर जायना, सगळें सारकें.
पूण श्री अनंत अंबानी हांकां मात्शी बरी म्हायती मेळ्ळी जाल्यार बरें. थळाव्या पांवड्यार हेर प्राधान्य आसात. अंडमान जुंव्यांचेर इंटरव्यू जुंव्याचेर सोडून दिल्ले आशियाई हत्ती. ब्रिटीश वसाहतवादी सत्तेन जुंव्यांच्या दाट ओल्या सदां पाचव्या रानांत लांकूड काडपाखातीर आशियाई हत्तींचें अंडमानांत ट्रान्सशिप केल्लें आनी तांकां वश करून, साखळी बांदून आनी शोशण करून आनी लांकडाच्या आगारांत अनंत दुरुपयोग केलो. नव्यान स्वतंत्र जाल्ल्या भारताक सत्ता हस्तांतरीत जावपाच्या वेळार ब्रिटीशांनी अंदमान जुंव्यांचेर हत्ती परतून हस्तांतरीत करपाची जापसालदारकी पुराय करूंक नाशिल्ल्यान दोन फावटीं विचार केलो ना वा दोळ्यांचो पळोव मारलो ना, जसो ते ईशान्येकडल्यान फर्न आनी उपखंडांतल्यान हेर रत्नां लुटपाक व्यस्त आशिल्ले, तांचो व्हड भाग कागदपत्रां नासतना उरल्यात.
खरेंच सोडून दिल्ल्या हत्तींचें नशीब वा संख्या वा सुवातूय गूढपणान व्यापून उरता. इंटरव्यू जुंव्यावयल्या रावपाच्या सुवातेर ते कशे मक्तेदारी करपाक आयल्यात हें लेगीत एक गूढ उरलां. खंयचेय परिस्थितींत निमाणे मेजणी वेळार अदमासाक 200 विचित्र हत्ती आसात (तें केन्ना केलें तें कळना – पूण तरी लेगीत यूटी प्रशासनान तशें मान्य केलां).
ह्या अभागी संरक्षित नाशिल्ल्या आशियाई हत्तींची शिकार जाता काय ना हें लेगीत कोणाकूच खबर ना. सुमार देड दशका आदीं एक केस जाल्ली, जेन्ना कांय जुंव्यावयल्यान आयव्हरी आनी दांत घेवन धरलो. कायदेशीर कारवायेक तोंड दितना ताणें तें व्हेल हाड अशें म्हणत ताका ताळो मारपाचो यत्न केलो, पूण ताच्या वायट नशीबान व्हेल भारताच्या वन्यजीव संरक्षण कायद्यांतय अनुसुची १ आसा.
अंदमान निकोबार जुंव्यांचेर ओले सदां पाचवीं पावसाचे रानां जरी जमनीचे पट्टे आडखळ घालतात तरी आशियाई हत्ती अंदमान निकोबार जुंव्यांचे न्हय अशें शास्त्रज्ञ सांगतात. तांचो मूळचो मुखेल आशिया – उपखंड, चीन, म्यानमार. थायलंड आनी मलेशिया दर्या आनी अंडमान निकोबार जुंव्यांचेर... पूण एएनआय कडेन न्हय. देखीक- बोर्नियन पिग्मी हत्ती म्हळ्यार ब्रह्मान रचणारान जिवीत सांबाळपी भगवान विष्णूक सांगपाची एक प्रकरण आशिल्ली - “हनी हांवें किड्स आकुंचन केलें” कारण दर्यांनी जुंव्या हत्तींचो आनुवंशिक कुंड वेगळो केल्लो.
नशीबान खेळयला तशें तुमी मिस्टर अनंत अंबानी हो एकलोच जिवो मनीस जाका हत्तींक दर्यांत व्हरपाक काळीज आनी साधनां आसात अशें दिसता! एएनआयंत तांकां संवर्धन मोल कसलेंच ना आनी ते कशे तरी एएनआयंतल्या मुलाखती जुंव्याचे मर्यादेंत मर्यादीत आसात अशें शास्त्रज्ञ म्हणटात.
सेंटर फॉर इकोलॉजिकल सायन्सेस इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ सायन्स बेंगळुरू, वाइल्डलायफ इन्स्टिट्यूटच्या तंत्रीक मदतीन अंडमान निकोबार जुंव्यांचेर आशिल्ल्या मुलाखती जुंव्यावयल्यान ह्या सोडून दिल्ल्या आशियाई हत्तींक स्थलांतरीत करपा खातीर साधनसुविधा वेवस्था करपाची तुमकां श्री अनंत अंबानी हांकां खूब चड तातडीची गरज आसा

Comments
Post a Comment