تفکرات میان‌هفته .۲۰۲۶۳۰: ۱.۰۷

پناهگاه‌های سگ‌های خیابانی

نوشته‌ی مالینی شانکار

گفتمان دیجیتال

تخمین زده می‌شود که در سال ۲۰۲۵، ۱۵۳ لک یا ۱۵.۳ کرور سگ خیابانی در هند وجود داشته باشد، که نتیجه‌ی بی‌رحمی انسان‌هایی است که مسئول اهلی کردن گرگ و سپس رها کردن سگ‌های تحت سرپرستی خود هستند. انسان‌ها مسئول «ایجاد» بیش از ۶۰ نژاد سگ هستند. سگ‌ها میلیون‌ها سال است که بخشی از نسل حیوانات اهلی در چشم‌انداز انسانی بوده‌اند. اما در هند و شبه‌قاره هند، سگ‌های خیابانی بیشتری نسبت به سگ‌های خانگی اهلی وجود دارد... این نتیجه‌ی مستقیم عدم پذیرش مسئولیت گرگ رام شده‌ای است که به سگی اهلی تبدیل شده است. شما سگ‌های خیابانی رها شده و یتیم را در اروپا، استرالیا یا دنیای جدید پیدا نخواهید کرد. این منحصر به شبه‌قاره هند و بخش‌های مستعمره آفریقا و برخی از بخش‌های آمریکای لاتین است. اگرچه من شخصاً می‌توانم شهادت دهم، سگ‌ها در کلمبیا در آمریکای جنوبی مانند گاو مقدس هند، مورد پرستش و تقدیس قرار می‌گیرند. سگ‌های خانگی با لباس‌های فاخر، چکمه‌های شیک، حلقه‌های گوش، دم اسبی و جواهرات سبک، آراسته و مورد توجه قرار می‌گیرند و با راحتی کلاس تجاری در بلیط‌های پرواز، مورد تحسین و ستایش قرار می‌گیرند. سگ‌های آراسته در فرودگاه بین‌المللی بوگوتا به استرس تغییر پرواز، فرودگاه‌ها، متصدیان بار و غیره عادت دارند.

خطر سگ‌های خیابانی در هند عمدتاً به دلایل زیر است:

۱. انسان‌ها سگ‌های خانگی اهلی را در خیابان‌ها رها کرده‌اند،

۲. عدم کنترل جمعیت سگ‌های خیابانی / کنترل زاد و ولد حیوانات

۳. عدم مدیریت پسماند جامد و دفع غیرمدنی زباله‌های گوشتی ارگانیک و عدم جداسازی زباله‌های تر توسط یک جمعیت انسانی غیرمسئول. تخمین زده می‌شود که حدود ۶.۲ میلیون تن زباله گوشتی به صورت غیرمسئولانه و بدون جداسازی یا تصفیه در هند دفع می‌شود. سپس این زباله‌ها توسط سگ‌های خیابانی رها شده، بی‌خانمان و گرسنه که به دنبال غذا هستند، جمع‌آوری می‌شوند. ۴. فقدان وظیفه مدنی توسط شهروندان (عدم دفع صحیح زباله‌ها) و عدم پاکسازی و جمع‌آوری کارآمد توسط مقامات شهرداری.

۵. رفتار تهاجمی سگ‌ها در خیابان‌ها ریشه در رانندگان بی‌احساس و سنگدلی دارد که سگ‌های خیابانی گرسنه و بی‌خانمان را زخمی و معلول می‌کنند.

۶. عدم مراقبت دامپزشکی از سگ‌های خیابانی به این معنی است که بخش بزرگی از آنها هار هستند.

۷. سگ‌های خیابانی رها شده فاقد غذا، سرپناه و مراقبت دامپزشکی هستند. سگ‌های خیابانی پنج برابر بیشتر در معرض ابتلا به هاری، یک بیماری کشنده دامپزشکی، هستند. بدتر از آن، یک سگ هار می‌تواند زخم‌های کشنده‌ای ایجاد کند و عفونت را در زمان زنده بودن به سایر میزبان‌های ویروس منتقل کند.

حملات سگ‌های خیابانی هار به انسان‌ها، به ویژه کودکان آسیب‌پذیر، یک نگرانی در مورد امنیت عمومی است. طبق گزارش سازمان بهداشت جهانی، هر ساله تقریباً ۲۰۰۰۰ نفر در اثر گازگرفتگی سگ هار جان خود را از دست می‌دهند. طبق گزارش منتشر شده توسط دفتر اطلاعات مطبوعات، در ژانویه ۲۰۲۵ حدود ۴۲۹،۶۶۴ مورد گازگرفتگی سگ هار در هند وجود داشته است. در حالی که واکسن‌های هاری که توسط سازمان بهداشت جهانی عرضه می‌شوند، به طور اجباری در هر مرکز بهداشت اولیه موجود هستند، اغلب ممکن است به آنها آسیب برسد. واکسن ضد هاری و دوزهای ضد سم، پرکاربردترین بخش‌های مدیریت دارو در مراکز مراقبت‌های بهداشتی اولیه در هند هستند.

این موضوع باعث صدور حکم موقت از سوی دیوان عالی هند در سال 2025 شد، زمانی که قاضی دستور جمع‌آوری تمام سگ‌های خیابانی به پناهگاه یا اتانازی سگ‌های خیابانی را داد. این موضوع، شهروندان را به دو دسته تقسیم کرد: نیمی از آنها از عقیم‌سازی انسانی و نگهداری سگ‌های خیابانی در پناهگاه‌ها حمایت می‌کردند، در حالی که نیمی دیگر از اعدام بدون محاکمه (که همان اتانازی است) تمام سگ‌های خیابانی حمایت می‌کردند.

مقامات شهرداری در سراسر کشور به راحتی ناکارآمدی کشتار/حذف دسته جمعی سگ‌های خیابانی را که برای دهه‌ها امری عادی بود، تأیید خواهند کرد. کنترل زاد و ولد حیوانات از طریق عقیم‌سازی سگ‌های خیابانی، پایدارترین راه حل شناخته شد.

با توجه به سرسختی هندی‌ها برای امتناع از پذیرش و تبدیل سگ‌های خیابانی به حیوان خانگی، کنترل زاد و ولد حیوانات به پایدارترین راه حل تبدیل شده است. طرح اقدام ملی برای ریشه‌کنی هاری ناشی از سگ تا سال ۲۰۳۰، یک برنامه با بودجه عمومی در هند است. این بدان معناست که از آنجا که هندی‌ها از پذیرش مسئولیت سگ‌ها خودداری می‌کنند، بودجه‌ای برای کنترل جمعیت آنها باید از دولت تأمین شود.

از سوی دیگر، دوستداران سگ‌های خیابانی وجود دارند که از حق زندگی سگ‌های خیابانی رها شده دفاع می‌کنند. بسیاری از این فعالان به سگ‌ها غذا و آب می‌دهند، به سگ‌های خیابانی پرستار و توله‌هایشان سرپناه موقت می‌دهند، برخی از مردم به سگ‌های خیابانی مراقبت‌های پزشکی ارائه می‌دهند.

کنترل زاد و ولد حیوانات - عقیم‌سازی / اخته‌سازی / عقیم‌سازی سگ‌های خیابانی ۱۰۰٪ مؤثر نبوده است، زیرا از نظر لجستیکی غیرممکن است که مؤثر باشد. راه حل در عقیم‌سازی نهفته نیست. راه حل در پذیرش مسئولانه سگ‌های خیابانی نهفته است.

"مدیریت جمعیت سگ‌های خیابانی هند یک چالش پیچیده است که در تقاطع بوم‌شناسی شهری، بهداشت عمومی و رفاه حیوانات قرار دارد. این سگ‌های ولگرد در چشم‌انداز شهری منحصر به فرد کشور رشد می‌کنند و منجر به جمعیت بزرگی می‌شوند که در کنار هم زندگی می‌کنند.

ارتباط نزدیکی با جوامع انسانی دارد. این جمعیت فشار قابل توجهی بر منابع بهداشت عمومی وارد می‌کند و اغلب منجر به درگیری انسان و حیوان می‌شود. سیاست ملی از کشتار جمعی به سمت روش‌های انسانی تغییر کرده است و هند را در خط مقدم تلاش جهانی برای یافتن راه‌حلی پایدار برای کنترل جمعیت سگ‌ها و ریشه‌کنی هاری قرار داده است.

لینک‌ها:

https://scienceinsights.org/indias-street-dogs-population-public-health-and-policy/

https://theconversation.com/indias-60-million-street-dogs-are-turning-from-village-scavengers-to-city-territory-defenders-272751

https://openapen.com/dog-bites-in-india-2025-the-real-numbers-medical-facts-fatalities-and-what-will-actually-prevent-them/